Ηλιακές βλάβες

Καφέ κηλίδες / Εφηλίδες

Οι καφέ κηλίδες ή εφηλίδες είναι καλοήθεις βλάβες του δέρματος που προκαλούνται από την μακροχρόνια έκθεση του ατόμου στην ηλιακή ακτινοβολία χωρίς προστασία καθώς και από τεχνητές μεθόδους μαυρίσματος της επιδερμίδας. Συνήθως είναι ακίνδυνες, όμως αποτελούν αισθητικό πρόβλημα για όσους τις εμφανίζουν.

Κλινική εικόνα

Εκδηλώνονται με καφέ, γκρίζες ή μαύρες κηλίδες, συνήθως σε ανοιχτόχρωμες επιδερμίδες. Το μέγεθός τους ποικίλει, ενώ μπορεί να εμφανιστούν και κατά ομάδες.

Εμφανίζονται σε σημεία του σώματος που εκτίθενται περισσότερο στον ήλιο όπως το πρόσωπο, τα χέρια, τους ώμους, το στέρνο και την πλάτη.

Αίτια

Οι καφέ κηλίδες / εφηλίδες είναι χρωματικές αλλοιώσεις του δέρματος οι οποίες προκαλούνται από υπέρχρωση δηλαδή υπερέκκριση της μελανίνης. Η μελανίνη είναι μια χρωστική ουσία του δέρματος η οποία το προστατεύει από την ηλιακή ακτινοβολία.

Θεραπευτική Αντιμετώπιση

Οι καφέ κηλίδες / εφηλίδες μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά με:

  • Θεραπεία με Laser: Στοχεύουν επιλεκτικά τα κύτταρα που υπερεκκρίνουν μελανίνη καταστρέφοντας ή απολεπίζουν την πάσχουσα επιδερμίδα
  • Χημικό peeling: Κατά τη θεραπεία με χημικό peeling αφαιρείται η εξωτερική στιβάδα του δέρματος ώστε να επιτραπεί στο δέρμα να σχηματίσει νέα επιδερμίδα απαλλαγμένη πλέον από δυσχρωμίες.
  • Κρυοθεραπεία με υγρό άζωτο: Το υγρό άζωτο εφαρμόζεται στα κύτταρα που υπερεκκρίνουν μελανίνη και τα καταστρέφει βελτιώνοντας αισθητικά τις καφέ κηλίδες / εφηλίδες του δέρματος.
  • Λευκαντικές κρέμες: Η δράση τους έγκειται στο γεγονός ότι μπορούν να καταστείλουν τη δράση των μελανοκυττάρων και να απαλύνουν χρωματικά τις κηλίδες σε διάστημα λίγων μηνών.

Μέλασμα

(ή «μάσκα της εγκυμοσύνης»)

Το μέλασμα είναι δερματική δυσχρωμία κυρίως στην περιοχή του προσώπου η οποία οφείλεται στην υπερέκκριση της μελανίνης. Εμφανίζεται συνήθως κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης στις γυναίκες με σκουρόχρωμη επιδερμίδα και ιδιαίτερα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες εξαιτίας της αυξημένης ηλιακής ακτινοβολίας.

Κλινική εικόνα

Το μέλασμα εκδηλώνεται με δερματικές βλάβες που μοιάζουν με κηλίδες καφέ χρώματος. Εμφανίζεται σε περιοχές του προσώπου όπως το μέτωπο, τα μάγουλα, το άνω χείλος και  τη μύτη.

Αίτια

Η εκδήλωση του μελάσματος οφείλεται κυρίως στην παρατεταμένη έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία η οποία δρα συσσωρευτικά στο δέρμα προκαλώντας αυτές τις δυσχρωμίες στην επιδερμίδα.

Επίσης μπορεί να οφείλεται σε ορμονικές αλλαγές όπως αυτές που παρατηρούνται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης

Τέλος, κληρονομικοί παράγοντες παίζουν ρόλο στην εμφάνιση του .

Θεραπευτική Αντιμετώπιση

Το μέλασμα αντιμετωπίζεται με θεραπευτικές μεθόδους όπως:

  • Χημικό peelingμε οξέα φρούτων το οποίο χάρη στην απολεπιστική δράση του βοηθάει στην ανάπλαση της επιδερμίδας αφαιρώντας προηγουμένως τις δυσχρωμίες.
  • Μικροδερμοαπόξεση κατά την οποία αφαιρείται η εξωτερική στιβάδα του επιδερμίδας χαρίζοντας λεία υφή και απομακρύνοντας τις δυσχρωμίες του δέρματος.
  • Θεραπεία με Laser.
  • Λευκαντικές κρέμες οι οποίες περιέχουν υδροκινόνη και δρουν αποχρωματικά στις δερματικές βλάβες.

Ακτινικές Υπερκερατώσεις

Οι ακτινικές υπερκερατώσεις θεωρούνται η πιο συνηθισμένη προκαρκινική βλάβη του δέρματος. Εμφανίζονται συχνότερα σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και προκαλούνται από τη χρόνια έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία. Περισσότερο επιρρεπή είναι τα άτομα με ανοιχτόχρωμη ή φωτοευαίσθητη επιδερμίδα.

 Κλινική εικόνα

Οι ακτινικές υπερκερατώσεις είναι δερματικές βλάβες που χαρκατηρίζονται από ανάγλυφες επιφάνειες καφέ ή κόκκινου χρώματος που μοιάζουν με κρούστα ή λέπια.

Εντοπίζονται κυρίως σε περιοχές που εκτίθενται στον ήλιο όπως σε θέσεις απώλειας μαλλιών, στο πρόσωπο (μέτωπο, μύτη, κρόταφοι), στα αυτιά, στα χέρια και στον λαιμό.

Αίτια

Οι ακτινικές υπερκερατώσεις οφείλονται στην επίδραση της υπεριώδους ακτινοβολίας στο δέρμα η οποία με την πάροδο του χρόνου δρα συσσωρευτικά δημιουργώντας τις συγκεκριμένες δερματικές βλάβες.

Ακόμη, άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα έπειτα από χημειοθεραπείες, AIDS, μεταμόσχευση οργάνων είναι πιθανό να εμφανίσουν ακτινικές υπερκερατώσεις.

Θεραπευτική Αντιμετώπιση

Η αποτελεσματικότερη θεραπεία των ακτινικών υπερκερατώσεων είναι η αφαίρεσή τους ώστε να αποφευχθεί το ενδεχόμενο να μεταλλαχθούν σε ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα.

Ακόμη, για τα εξαιρετικά της αποτελέσματα διακρίνεται και η θεραπεία με Laser η οποία καταστρέφει επιλεκτικά τις βλάβες, χωρίς να αφήνει σημάδια ή ουλές ενώ τα τελευταία χρόνια έχουν κυκλοφορήσει και φαρμακευτικές αλοιφές που τις καταστρέφουν.